نورون هایی که دنیای خیالی را جلوی چشمانمان می سازند
در سال های اخیر، پژوهشگران علوم اعصاب گام های بزرگی در فهم نحوه ی کشف خطاهای بینایی و پیدایش توهمات ذهنی برداشته اند. مغز انسان، برخلاف تصورمان، همیشه تصویر دقیقی از جهان اطراف ارائه نمی دهد. گاهی نورون ها تصاویری می سازند که در واقع وجود خارجی ندارند، اما ما آن ها را می بینیم. این اتفاق نه تنها در افراد دچار اختلالات ادراکی بلکه در مغز انسان های سالم نیز رخ می دهد. درک این پدیده می تواند کلید تازه ای برای فهم کارکرد سیستم بینایی و نحوه ی شکل گیری ادراک باشد.
پژوهش تازه ای که گروهی از دانشمندان علوم اعصاب انجام داده اند، نشان می دهد چگونه بعضی از سلول های مغزی هنگام پردازش داده های بینایی «می پندارند» چیزی دیده اند، در حالی که هیچ تصویری دریافت نشده است. این سلول ها با فعال شدن مصنوعی می توانند احساس دیدن یک شیء خاص را در مغز ایجاد کنند. این یافته ها می تواند در درمان توهمات بینایی بیماران مبتلا به اسکیزوفرنی یا آسیب های مغزی مؤثر باشد.
مطالعه مقاله قبلی در دسته بندی تکنولوژی با عنوان هک تراشه های اینتل و AMD با ابزار ۵۰ دلاری.
چگونه مغز جهان را می سازد؟
مغز ما به طور مداوم داده های دریافتی از چشم را با انتظارات و تجربیات پیشین ترکیب می کند. این همان فرآیندی است که باعث می شود تصویر ذهنی ما از جهان همیشه دقیقاً مطابق واقعیت نباشد. نورون های بینایی در لایه های مختلف قشر مغز، اطلاعات را فیلتر کرده و حدس هایی در مورد آنچه ممکن است در میدان دید ما وجود داشته باشد، ارائه می کنند. گاهی این حدس ها اشتباه از آب درمی آیند و نتیجه آن، بروز خطاهای بینایی است.
جالب تر آنکه این نوع خطاها می توانند حتی مفید باشند. وقتی مغز در شرایط ناپایدار یا کم نور قرار دارد، با پیش بینی سریع آنچه احتمالاً می بیند، سرعت واکنش ما را افزایش می دهد. این پیش بینی ها در اکثر مواقع درست اند، اما گاهی موجب پدیدار شدن توهمات ذهنی می شوند؛ جزئی از هزینه ی عملکرد پیچیده و کارآمد مغز.
ردپای نورون های خلاق در شکل گیری توهمات
پژوهشگران با استفاده از فناوری های جدید تصویربرداری عصبی، توانسته اند فعالیت نورون های خاصی را که مسئول ایجاد احساس «دیدن بدون ورودی نوری» هستند، شناسایی کنند. هنگامی که این نورون ها به طور مصنوعی تحریک می شوند، داوطلبان در آزمایشگاه احساس می کنند شیئی مقابلشان قرار دارد، در حالی که در واقع هیچ نوری به شبکیه ی آن ها نرسیده است.
این کشف نه تنها دیدگاه تازه ای درباره عملکرد شبکه های بینایی ارائه می دهد، بلکه می تواند به توسعه ی رابط های مغزی برای ایجاد تصاویر مصنوعی نیز کمک کند. چنین فناوری هایی ممکن است روزی در درمان نابینایی یا در طراحی تجربیات واقعیت افزوده مورد استفاده قرار گیرند.
از خطا تا خلاقیت
شاید شگفت انگیزترین بخش ماجرا آن باشد که همان مکانیسم های عصبی که سبب بروز خطاهای بینایی می شوند، نقشی حیاتی در خلاقیت ذهنی ما دارند. وقتی هنرمندان مناظر غیرواقعی می آفرینند یا نویسندگان داستان های تخیلی می نویسند، آن ها در واقع از همین توانایی مغز برای «دیدن آنچه وجود ندارد» بهره می برند. بدین ترتیب، خطای ادراکی و نبوغ هنری دو روی یک سکه اند.
دانشمندان معتقدند شناخت دقیق تر این فرآیندها نه تنها به درمان اختلالات روان شناختی کمک می کند، بلکه چشم انداز تازه ای برای طراحی هوش مصنوعی با توانایی درک و پیش بینی مشابه انسان فراهم می سازد. اگر بتوانیم بفهمیم مغز چگونه واقعیت را می سازد، شاید بتوانیم روزی ماشین هایی بسازیم که همانند ما جهان را «احساس» کنند.
برای دریافت جدیدترین اخبار تکنولوژی با مجله هوش مصنوعی با ما همراه باشید
نظرات کاربران