ترمز نروژ روی دیتاسنترهای هوش مصنوعی؛ اتصال های تازه تا اواخر ۲۰۲۷ در انتظار می مانند
دولت نروژ تصمیم گرفته روند اتصال پروژه های جدید مراکز داده هوش مصنوعی به شبکه برق را محدود کند؛ تصمیمی که می تواند ساخت دیتاسنترهای بزرگ، توسعه زیرساخت هوش مصنوعی و سرمایه گذاری شرکت های فناوری در این کشور را تا اواخر سال ۲۰۲۷ کندتر کند. ماجرا ساده است: برق پاک نروژ جذابیت زیادی دارد، اما ظرفیت شبکه نامحدود نیست.
این اقدام به معنای مخالفت کامل نروژ با مراکز داده نیست. مقام های این کشور می گویند دیتاسنترها بخشی مهم از اقتصاد دیجیتال هستند، ولی نمی توان به هر پروژه ای، بدون توجه به مصرف انرژی، اشتغال زایی یا ارزش اقتصادی آن، مجوز اتصال به شبکه داد.
مطالعه مقاله قبلی در دسته بندی تکنولوژی با عنوان تحقیقات انویدیا درباره جنسن هوانگ و ارتباط با جاسوس چینی.
چرا نروژ جلوی اتصال دیتاسنترهای تازه را گرفته است؟
نروژ بخش قابل توجهی از برق خود را از منابع تجدیدپذیر، به خصوص نیروگاه های آبی، تأمین می کند. همین موضوع باعث شده شرکت های بزرگ برای راه اندازی مراکز داده هوش مصنوعی سراغ این کشور بروند. برق کم کربن، هوای خنک و ثبات سیاسی، ترکیب وسوسه کننده ای برای اپراتورهای دیتاسنتر است.
بااین حال، تب هوش مصنوعی مصرف برق را با سرعتی عجیب بالا برده است. پردازنده های قدرتمند، سامانه های خنک کننده و خوشه های عظیم محاسباتی شبانه روزی کار می کنند و فشار زیادی به شبکه وارد می شود. دولت نروژ نگران است که تخصیص بی حساب برق به این پروژه ها، صنایع دیگر و حتی برنامه های برقی سازی کشور را به دردسر بیندازد.
محدودیت تازه بیشتر روی درخواست های جدید اتصال به شبکه برق تمرکز دارد. یعنی نباید آن را ممنوعیت کامل ساخت مراکز داده دانست. پروژه هایی که از قبل ظرفیت برق گرفته اند یا مراحل قراردادشان نهایی شده، ممکن است شرایط متفاوتی داشته باشند؛ اما متقاضیان تازه احتمالاً باید مدت بیشتری در صف بمانند.
تا اواخر ۲۰۲۷، دولت قصد دارد چارچوب روشن تری برای ارزیابی این پروژه ها آماده کند. در این فاصله، اپراتورهای شبکه فرصت دارند ظرفیت واقعی مناطق مختلف را بررسی کنند و مشخص شود کدام دیتاسنترها ارزش بیشتری برای اقتصاد نروژ دارند.
همه مراکز داده برای نروژ یکسان نیستند
پیام دولت خیلی رک است: نروژ دیتاسنتر می خواهد، اما نه هر نوع دیتاسنتری. یک مرکز داده که شغل تخصصی ایجاد می کند، با دانشگاه ها همکاری دارد، گرمای تولیدشده را بازیافت می کند یا خدمات مهم ابری ارائه می دهد، با تأسیساتی که فقط برق مصرف می کند و منفعت محلی محدودی دارد، در یک سطح قرار نمی گیرد.
همین تفاوت احتمالاً در مقررات آینده نقش اصلی خواهد داشت. میزان مصرف انرژی، تعداد فرصت های شغلی، محل احداث، بازده سخت افزارها و امکان استفاده دوباره از گرمای سرورها می تواند تعیین کند کدام پروژه زودتر به شبکه متصل شود.
مراکز پردازش هوش مصنوعی معمولاً سرمایه گذاری بالایی دارند، اما همیشه نیروی انسانی زیادی استخدام نمی کنند. بخش عمده هزینه صرف تراشه ها، تجهیزات شبکه و سامانه های خنک کننده می شود. به همین دلیل دولت می خواهد بداند در برابر برق مصرفی، دقیقاً چه چیزی نصیب جامعه و اقتصاد محلی خواهد شد.
فشار رشد هوش مصنوعی بر شبکه برق
رشد مدل های زبانی و سرویس های مولد، رقابت جهانی برای ساخت مراکز داده هوش مصنوعی را شدیدتر کرده است. شرکت ها دنبال مناطقی هستند که برق ارزان، زمین کافی و آب وهوای مناسب داشته باشد. نروژ تقریباً همه این ویژگی ها را دارد، ولی شبکه انتقال برق آن برای هجوم ناگهانی پروژه های چندصد مگاواتی طراحی نشده است.
گسترش شبکه هم یک شبه انجام نمی شود. ساخت خطوط انتقال، پست های برق و تجهیزات تازه ممکن است چند سال طول بکشد و با مجوزهای زیست محیطی و مخالفت های محلی روبه رو شود. پس حتی کشوری با تولید بالای انرژی تجدیدپذیر هم نمی تواند فوراً برق موردنیاز هر متقاضی را تحویل دهد.
این توقف موقت می تواند شرکت ها را به انتخاب مکان های دیگر در اروپا سوق دهد. البته برای پروژه هایی که حاضرند مصرف خود را کاهش دهند، از انرژی انعطاف پذیر استفاده کنند یا ارزش اقتصادی مشخصی ارائه دهند، نروژ همچنان مقصد جذابی باقی می ماند.
تصمیمی موقت با اثری بلندمدت
محدودیت اتصال های تازه تا اواخر ۲۰۲۷، در عمل نوعی زمان خریدن برای دولت است. نروژ می خواهد قبل از آنکه برق پاک کشور در اختیار پروژه های کم فایده قرار بگیرد، قواعد بازی را مشخص کند. هدف نهایی حذف دیتاسنترها نیست؛ هدف، انتخاب دقیق تر آن هاست.
این تصمیم احتمالاً الگویی برای کشورهای دیگری هم خواهد شد که با رشد سریع مصرف انرژی زیرساخت هوش مصنوعی درگیر هستند. دوران گرفتن برق ارزان و ساخت بی دردسر دیتاسنترهای عظیم رو به پایان است. از این به بعد، شرکت ها باید ثابت کنند علاوه بر سرورها و مصرف بالا، چیزی هم برای اقتصاد و جامعه میزبان دارند.
برای دریافت جدیدترین اخبار تکنولوژی با مجله هوش مصنوعی با ما همراه باشید
نظرات کاربران